TIBBİ ATIKLARIN TOPLANMASI, TAŞINMASI VE BERTARAFI
Günlük kapasitesi 144 ton/gün olan Sterilizasyon Tesisi 2013 yılında, 24 ton/gün olan Tıbbi Atık Yakma Tesisi 1995 yılında faaliyete geçmiştir. Tıbbi atıklar, insan sağlığına ve çevreye zarar vermeden bertaraf edilmektedir.
2025 yılında İstanbul genelinde sağlık hizmeti veren yaklaşık 10.000 sağlık kuruluşundan Yönetmeliğe uygun, özel tıbbi atık araçları ile 33.124 ton tıbbi atık toplanmış ve tıbbi atık bertaraf tesislerinde bertaraf edilmiştir.
Sağlık Kuruluşlarında oluşan atıklar, birbirlerinden kolayca ayırt edilebilen üç ayrı renkteki torbalarda toplanır:
- Evsel atıklar “SİYAH” torbada,
- Ambalaj, ilaç ve serum gibi cam atıklar “MAVİ”torbada toplanır.
- Tıbbi atıkların toplanmasında; yırtılmaya, delinmeye, patlamaya ve taşımaya dayanıklı, orta yoğunluklu polietilen hammaddeden sızdırmaz, çift taban dikişli ve körüksüz olarak üretilen, çift kat kalınlığı 100 mikron olan, en az 10 kilogram kaldırma kapasiteli, üzerinde görülebilecek büyüklükte ve her iki yüzünde siyah renkli “Uluslararası Biyotehlike” amblemi ile “DİKKAT! TIBBİ ATIK” ibaresini taşıyan “KIRMIZI” renkli plastik torbalar kullanılır.
- İğne gibi kesici-delici atıklar özellikleri Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği’nde belirtilen “SARI” kesici delici atık kutusunda toplandıktan ve ¾ oranında doldurulduktan sonra kutu ağzını sıkıca bantlamak suretiyle “KIRMIZI” tıbbi atık torbasında toplanır.
İstanbul’da günlük ortalama 91 ton tıbbi atık oluşmaktadır.
TIBBİ ATIK YAKMA VE STERİLİZASYON TESİSLERİ
STERİLİZASYON TESİSİ PROSESİ
Konteynerlere yüklenen atıklar, el değmeden otomatik atık taşıma sistemiyle 4 adet otoklavın içerisine yerleştirilmektedir. Tıbbi atıklar, her birinin kapasitesi 1,5 ton/saat olan otoklavların içerisinde sıcaklık 145°C’ye çıkarılmak suretiyle buhar ile sterilizasyon işlemine tabi tutulmaktadır. Otoklav toplam işlem süresi yaklaşık 45 dakikadır. En son teknolojiye sahip İBB Tıbbi Atık Sterilizasyon Tesisinde başta miktar, basınç, sıcaklık ve atığın işleme maruz kalma süresi olmak üzere tüm prosesler online olarak kontrol edilmektedir.
Sterilizasyon sonrasında 2 adet parçalama ünitesi bulunmaktadır. Sterilize edilen ve evsel atık niteliği kazanan atıklar daha sonra atık parçalama ünitesine aktarılmakta ve daha küçük parçalar haline getirilmektedir. Parçalanan sterilize edilmiş atıklar, otomatik sıkıştırma mekanizmasına sahip araçlarla çevreye zarar vermeden nihai bertarafı sağlanmak üzere düzenli depolama sahasına gönderilmektedir.
TIBBİ ATIK YAKMA TESİSİ PROSESİ
Tıbbi atık araçları ile tesise getirilen özellikle patolojik tıbbi atıklar, 1995 yılında kurulan 24 ton/gün kapasiteli Odayeri Tıbbi Atık Yakma Tesisinde 850 °C ile 1100 °C arasında yakılmakta ve yanma sonucunda hacimsel olarak %95, kütlesel olarak %75 azaltılarak bertaraf edilmektedir. Tüm proses ve sürekli emisyon ölçüm sistemi (seös) ile de baca gazı ölçümleri online olarak kontrol edilmektedir.
